Müzzemmil 73:3

Arapçada "gece (ليل)" sözcüğü, gün batımından gün doğumuna kadarki zaman diliminin tamamını kapsar. Gece üç ana bölümden oluşur. Bu bölümlendirme matematiksel hesaba göre değil, ufkun kararmasına ya da aydınlanmasına göre yapılır; çünkü Hud 11/114. ayet, gecenin gündüze yakın bölümlerinden bahseder ve bu yakınlık gördüğümüz güneş ışığı ve ısının değişikliğiyle anlaşılır. Uzunluktan bağımsız olarak, bu bölümlerin her birine "gecenin üçte biri" denir. Gecenin birinci bölümü akşam ve yatsı namazlarının vaktidir. İkinci bölümü yatsı vaktinin bitiminden seher vaktine kadar olan uyku ve dinlenme vaktidir (En'am 6/96). Üçüncü bölümü ise seher/sahur vaktiyle sabah namazının vaktidir. Gecenin birinci ve üçüncü bölümleri alacakaranlıktır ve uzunlukları hemen hemen birbirine eşittir. İkinci bölüm ise ikisinin ortasındaki en uzun bölümdür (İnsan 76/26). Bu bölüme "gece yarısı (نصفه)" denir (Müzzemmil 73/20). Kalkmak için yatmış olmak gerekir. Bu yüzden "gece yarısında kalk" emri, yatsı namazı kılınıp bir miktar uyuduktan sonra gecenin orta bölümünde herhangi bir saatte kalkmayı ifade eder. Ayakta kalınan süreyi "biraz eksiltmek" orta bölümün bir kısmında uyumakla, "biraz artırmak" ise orta bölümle birlikte seher vaktinin de bir kısmında ayakta mümkün olur. Müzzemmil 73/20. ayette Nebimizin ve onunla birlikte bazı müminlerin bu ayette verilen emri nasıl yerine getirdikleri ayrıntılı olarak anlatılmakta, "gecenin üçte birinde", "yarısında" ya da "üçte ikisine yakınında" ayakta oldukları bildirilmektedir. Nebimizin teheccüt namazını kılmak için kalkması zaten zorunludur (İsra 17/79). Teheccüt namazı gecenin orta bölümünde veya seher vaktinde kılınır. Tek başına seher vakti, gecenin üçte birinden az olduğu için Nebimizin ve onunla birlikte olanların Kur'an çalışmak amacıyla gecenin orta bölümünde kalkmış oldukları kesindir. Öyleyse, "gecenin üçte birinde" ayakta olmak, orta bölümde bir müddet ayakta olup sonra sabah namazına kadar uyumak şeklinde anlaşılabilir. "Gecenin yarısında" ayakta olmak, orta bölümde mümkün olabilir. Gecenin üçte ikisi, orta bölümle seher ve sabah namazı vakitlerini içeren iki bölümün toplamıdır. Bundan sabah namazı vakti hariç tutulup seherde ve orta bölümün çoğunda ayakta olunduğunda da "gecenin üçte ikiye yakınında" ayakta kalınmış olur.